Ürgüp Anadolu Meslek ve Meslek Lisesinin (eski Kız Meslek Lisesi) mevcut binalarından olan ve 1948-1952 yılları arasında yıkılan Aziz Yuannis Kilisesinin yerine yapılan kemerli tek katlı yapı (eski anaokulu), 2012 yılı sonunda çıkan karar sonrasında 2013 yazında yıkıldı. Yıkım sonrasında başlayan yeni bina inşaatının temel kazıları sırasında ise çeşitli tüneller ve tarihi taşlar ortaya çıktı. Tünellerin, Aziz Yuannis Kilisesinin yeraltı birimlerine açıldığı tahmin ediliyor. Temel kazısında ortaya çıkan Aziz Yuannis Kilisesi temel taşları ise, KATED Başkanı ve ÇEKÜL Ürgüp Temsilcisi Mustafa Kayanın verdiği bilgiye göre Avla Dağı eteklerindeki 30 m derinlikteki bir vadiye atılarak üzeri şehir çöpü ve hafriyatla dolduruldu. Bir kısmı da kullanılmak üzere kırılarak alındı. Kaya, 1mx50cmx50 cm büyüklüğündeki temel taşlarının üzerinde niş süslemeleri olduğunu, bu süslemelerin de daha eski bir uygarlığa ait olduğunu tahmin ettiğini söyleyerek, bu taşlar, Ürgüp Kadı Kalesindeki Aziz Prokopios Kilisesine veya aynı alandaki daha eski bir kiliseye, putperest tapınağına veya anıt mezarlara ait taşlar olabilir dedi. Bu veriler, inşaat alanında ve taşlar üzerinde arkeolojik bir araştırma yapılması gerektiğine işaret ediyor.
Bölgedeki STKlar kemerli binanın yıkım kararına tepki göstermişti
Lise arazisindeki eski anaokulu binasının yıkılarak yerine iki katlı yeni bir bina yapılması kararı bölgedeki sivil toplum örgütleri tarafından tepkiyle karşılanmış, Ürgüp Koruma, Araştırma Turizm, Tanıtma ve Eğitim Derneği (KATED) ile ÇEKÜL Ürgüp Temsilciliği bu yıkıma karşı olduklarını açıklamışlardı. Açıklamada, yıkılma nedeni olarak bu bölümün üzerine yapılması planlanan ikinci katı taşımayacağı gerekçe gösterilen okulun, I. Derece Kentsel Sit Alanı içinde bulunduğu, mimari açıdan ayırıcı özelliklere sahip olduğu, yıkılması durumunda kent estetiği ve belleğinin önemli bir unsurunun yok olacağı belirtilmişti.
Bu konuda bir açıklama yapan okulun emekli öğretmenlerinden Mustafa Kaya, Ürgüpte 1962 yılında Kız Meslek Lisesi Yaptırma ve Yaşatma Derneğinin çabalarıyla eski adı Kız Meslek Lisesi, yeni adı Anadolu Meslek ve Meslek Lisesi olan okulun bu bölümünün Nevşehirin ilk anaokulu olduğunu sanırız çoğu kimse bilmez. Yapımında bölgenin değerli taş ustalarının görev aldığı, halkın ve özellikle de Ürgüplü kadınların bizzat çalıştığı bu bina, Esbelli taşı denilen Ürgüpün değerli taşlarının kullanılması ve kemerli yapısıyla kent kimliğini oluşturan önemli yapılar arasında yer almaktadır. Yapının nereye yapılacağını dönemin Milli Eğitim Bakanı Ahmet Tahtakılıçın özel olarak gelip tespit ettiği bu okul, Ürgüpün tarihi kiliselerinden Aziz Yuannis Kilisesinin yıktırılması sonrası aynı yere yapıldığı için tarihi bir kimlik de taşımaktadır. Aziz Yuannis Kilisesinin yıktırılması, bölge insanının vicdanında bir yara açmıştır. Bu bakımdan yerine yapılacak okulun çok düzgün yapılmasına özen gösterilmiştir demişti.
Fotoğraflar: Mustafa Kaya.